Kutuptaki Balıklar Neden Donmaz?

Teknoloji - 06/08/2013

Bu soru, ilk bakışta çocukça bir merakla sorulmuş gibi görülebilir ancak sorunun cevabı, milyar dolarlık bir endüstriyi yakından ilgilendiriyor.

Araştırmacılar, Kuzey Buz Denizi'nde yaşayan balıkların nasıl olup da donmadan hayatta kaldıklarını öğrenmeye çalışıyorlar. Balık kanının donma noktası -1 santigrat derece, oysa Kuzey Buz Denizi'nin ortalama sıcaklığı -2 santigrat derece. Peki, balıklar bu düşük ısılarda nasıl hayatta kalabiliyorlar?

Bir başka balık mucizesi sayesinde! Balıkların kanlarında, donmayı engelleyici, adeta doğal bir antifriz olan, bir protein bulunuyor! Bu protein, 50 sene önce keşfedilmiş ancak araştırmacılar proteinin nasıl çalıştığını yeni yeni anlıyorlar. Protein, düşük ısılarda devreye girerek kan dolaşımının sekteye uğramasını engelliyor. Ancak, dramatik ısı düşüşlerinde tabi ki bu protein de etkili olamıyor.

Yazının başına dönersek... Balıkların kanında bulunan bu proteinin, 50 sene sonra, tekrar bu kadar meşhur olmasının aslında bambaşka bir nedeni var: Otomotiv endüstrisi. Büyük otomotiv şirketleri, bu tarz araştırmaları finanse ederek, arabaları için daha iyi anti-frizler üretmenin yollarını bulmaya çalışıyorlar. İlham aradıkları yer ise her zamanki gibi doğa!

Astronot Balıklar!

Teknoloji - 06/08/2013

Bunu da mı görecektik? Japon Uzay Ajansı (JAXA), Uluslararası Uzay İstasyonu'na bir akvaryum gönderdi.
Astronotlar rahatlasın diye mi? Kesinlikle hayır! Asıl amaç, uzay koşullarının deniz yaşamı ve deniz canlıları üzerindeki etkilerini anlamak.
 
Bunun için seçilen balık ise biçilmiş kaftan. Küçük bir Japon akvaryum balığı olan, Medaka. Medaka'nın en büyük özelliği şeffaf olması, böylece tüm iç organları ve iskeleti araştırmacılar tarafından anlık olarak gözlemlenebiliyor. Medaka'yı öne çıkaran bir başka özelliği ise genomunun çoktan çıkartılmış olması, böylece balığın genlerindeki en ufak değişiklik hemen anlaşılabilecek.
 
Astronotlar, Medaka'yı izleyerek uzay radyasyonuna, kas erimesine, yalıtılmışlığa ve düşük yer çekimine nasıl tepki verdiğini bulmaya çalışacaklar. Hedefleri, Medaka'yı üç nesil boyunca yaşatmak.
 
Eğer başarırlarsa uzayda doğmuş ilk balığı da görmüş olacağız.

Çevre felaketlerini robot balıklar engelleyecek!

Teknoloji - 28/11/2012

Bir an için kolektif hayvan davranışlarını yönlendirebildiğimizi düşünün. Örneğin, balık sürülerinin hangi yöne gideceklerine hangi rotayı izleyeceklerine etki etmek gibi. NYU-Poly’nin son dönemde yaptığı çalışmalara bakılırsa, çok da uzak olmayan bir gelecekte hayvan davranışları üzerinde böyle bir etki gücene sahip olacağız.

Uzun zamandan beri biyologlarla, robot bilimciler birlikte projelere imza atıyorlar. Biyologların günler, haftalar, aylar hatta bazen yıllar süren doğal hayatı gözlem ihtiyaçları, robot bilimcilerden aldıkları destekle hayvan davranışlarına dair hiç bilmediğimiz gerçeklerin ortaya çıkmasına olanak sağlıyor. 

Nyu-poly’den profesör Maurizio Porfiri, geliştirecekleri robotlarla hayvanların kolektif davranışlarını yönlendirebilirlerse, çevre koruma ve felaketleri iyileştirme alanlarında büyük başarılar kazanabileceklerini düşünüyor ve ekliyor “Bir petrol tankerinin kaza yaptığı bölgeden balık sürülerini hızla uzaklaştırabildiğimizi düşünsenize.Bu gerçekten harika olurdu.”

Dardenia’da en çok önem verdiğimiz konulardan biri de sürdürülebilir balıkçılık. Bu konuda sorumluluk gösteren şirketlerin sayısındaki artış, bilimsel gelişmelerle desteklendikçe inanıyoruz ki, dünyamızın doğal kaynaklarını gelecek kuşaklara başarıyla aktaracağız.